Photo: Ministry of Textiles · GODL-India · source ↗ (మల్బరీ తుక్ర mealybug)

Mulberry tukra mealybug

మల్బరీ తుక్ర పురుగు (Maconellicoccus hirsutus)

మల్బరీ తుక్ర — Morus species మీద pink hibiscus mealybug Maconellicoccus hirsutus వల్ల వచ్చే ఆకు ముడుచుకుపోవడం, చిగురు stunting పరిస్థితి. కర్ణాటక, ఆంధ్రప్రదేశ్, తమిళనాడుల్లో వాణిజ్య మల్బరీ తోటల్లో ఆర్థికంగా అత్యంత నష్టకరమైన పురుగు. Outbreaks సాధారణంగా ఆకు దిగుబడిని 25-40% తగ్గిస్తాయి; ఆకు quality దిగజారిపోయి తర్వాత silkworm rearing లో cocoon weight, shell ratio కూడా తగ్గిపోతాయి.

గుర్తింపు

M. hirsutus ఆడ adults — 2-4 mm పొడవు, గులాబి-ఎరుపు శరీరం, తెల్లని waxy filaments తో కప్పి ఉంటాయి; shoot tips, leaf axils, చిన్న ఆకుల అడుగు భాగంలో గుంపులుగా ఉంటాయి. మగవి చిన్నవి, రెక్కలు ఉంటాయి, తక్కువగా కనిపిస్తాయి. Egg masses — leaf folds, బెరడు pulp లలో గులాబి-తెల్ల వదులు ovisacs. Affected shoots లో diagnostic తుక్ర లక్షణం — growing tip దగ్గర tightly bunched, crumpled, distorted చిన్న ఆకులు; internodes కురచగా, apical bud వంగి లేదా knot లాగా. కింది ఆకుల మీద పడే honeydew మీద sooty mould వస్తుంది.

హోస్ట్ పంటలు, జీవిత చక్రం

ఈ mealybug — చాలా polyphagous (పత్తి, మందార, బెండ, జామ, ద్రాక్ష, మామిడి, చాలా ornamentals తెలిసిన hosts); కానీ దక్షిణ భారతదేశంలో మల్బరీ ఇష్టమైన hosts లో ఒకటి. ఆడది ఒక్క ovisac లో 300-600 గుడ్లు పెడుతుంది; గుడ్లు 3-9 రోజుల్లో పగిలి crawler stage — గాలి, పనివారు, పరికరాలు, nursery cuttings ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. 25-30°C లో మూడు nymphal instars 25-30 రోజుల్లో అభివృద్ధి పూర్తి; సంవత్సరానికి 8-10 overlapping generations; ఫిబ్రవరి-మే, నైరుతి రుతుపవనం తగ్గిన తర్వాత అక్టోబర్-నవంబర్‌లో population peaks. చల్లని-తడి pockets, నీడ-దట్టమైన తోటలు ఈ పురుగుకు ఇష్టం.

నష్టం, ఆర్థిక ప్రభావం

తినేటప్పుడు inject చేసే విషపూరిత saliva — shoot apex లో cell division ను distort చేస్తుంది; క్యారక్టరిస్టిక్ తుక్ర crumpling వస్తుంది. ముడుచుకున్న ఆకులు — silkworm feeding కు పనికిరావు; dehydrated, secondary-metabolite-loaded, honeydew, sooty mould తో contaminated. తుక్ర-affected ఆకు తో కలిపి తినిపించిన పురుగుల్లో కూడా — తక్కువ larval weight, ఎక్కువ larval duration, తక్కువ shell ratio. CSRTI మైసూర్ on-station, field surveys ప్రకారం — unmanaged plots లో commercial-garden leaf loss 25-40%, integrated management లో 5-12%. V-1 (Mulberry Variety V1 Victory 1) — dominant రకం — చాలా susceptible కాబట్టి దాని మీద bivoltine rearings ఎక్కువ exposed.

నియంత్రణ

Standard integrated package (CSRTI, Central Silk Board, Karnataka State Sericulture Department):

• Cultural: మొదట detect అయిన వెంటనే affected shoots ను కత్తిరించి కాల్చండి; compost చేయకూడదు. Canopy base దగ్గర humidity నిల్వ ఉండే dense, low-pruned తోటలను avoid చేయండి. కొత్త తోటలకు mealybug-free stem cuttings మాత్రమే వాడండి; వచ్చే planting material ను quarantine చేసి inspect చేయండి.
• Biological: Australian ladybird beetle Cryptolaemus montrouzieri ను ఎకరానికి 250-500 beetles చొప్పున field లో release చేయడం — foundation tactic. Parasitoid Anagyrus dactylopii (ఎకరానికి 500-1,000) — predator action కు supplement. CSRTI రెండింటిని multiplication starter cultures గా maintain చేస్తుంది.
• Chemical: Biological agents establish అవ్వకుంటే లేదా outbreaks severe అయితే — dichlorvos 76% EC 2 ml ఒక లీటర్ నీళ్ళలో, OR dimethoate 30% EC 2 ml ఒక లీటర్‌లో, OR profenofos 50% EC 2 ml ఒక లీటర్‌లో — affected shoots మీద spray; silkworm feeding ముందు 20 రోజుల pre-harvest interval. Predator establish అయ్యాక chemical వాడితే — Cryptolaemus disrupt అవుతుంది, avoid చేయాలి.
• Sanitation: Sooty mould pattern ఉన్న ఆకులను తొలగించండి; mechanical carry-over avoid చేయడానికి తోటల మధ్య పనివారి చేతులు, పరికరాలు కడగండి.

సంబంధిత పేజీలు

చూడండి: Mulberry Cultivation Sericulture, Mulberry Variety V1 Victory 1, Bivoltine Silkworm, CSR Bivoltine Races CSR2 CSR4, Whole Shoot Feeding.

మూలాలు

1. Tukra Disease of Mulberry. Central Sericultural Research and Training Institute, Mysore.
2. Maconellicoccus hirsutus. CABI Plantwise Knowledge Bank.
3. Pests of Mulberry. Central Silk Board.