Photo: placeholder pending image-fill pass
(Rasthali అరటి ఫోటో)
Rasthali banana — silk-group premium dessert
Rasthali అరటి — silk subgroup premium dessert
Rasthali — AAB-genome dessert అరటి; Silk subgroup కు చెందిన premium cultivar. భారతదేశంలో అత్యధిక ధర పలికే అరటిల్లో ఒకటి; సన్నని, బంగారు-రంగు skin, dense, సుగంధ, తీపి-పుల్లని pulp కోసం విలువిస్తారు. బీహార్, అస్సాంలో "Malbhog", ఆంధ్ర ప్రదేశ్ కొన్ని ప్రాంతాల్లో "Sugandhi", అంతర్జాతీయ classification లో "Silk" అని పిలుస్తారు. తమిళనాడు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ — Rasthali organised plantings లో ఎక్కువ share కలిగి ఉన్నాయి; కర్ణాటక, కేరళ, బీహార్, అస్సాంలో చిన్న pockets. ICAR-NRCB Trichy, TNAU — సాగు packages నిర్వహిస్తున్నాయి; తమిళనాడులోని Sirumalai Hills Rasthali — GI tag కలిగి ఉంది.
ముఖ్య లక్షణాలు
- Genome group: AAB, Silk subgroup
- మొక్క ఎత్తు: 10-12 ft, సన్నని pseudostem
- Crop cycle: నాట్లు నుండి కోత వరకు 14-16 నెలలు (Cavendish కంటే ఎక్కువ)
- గెల బరువు: 12-18 kg; 6-9 hands, medium fingers
- Finger: 100-130 g, పల్చని బంగారు-yellow skin, dense సుగంధ pulp + తీపి-acidic రుచి
- TSS: పూర్తి పక్వంలో 22-25 °Brix
- దిగుబడి: 20-25 t/ha (Cavendish కంటే తక్కువ; premium pricing తో compensate అవుతుంది)
- Price premium: urban retail లో Cavendish కంటే kg కి 50-100% ఎక్కువ ధర
సాగు
Rasthali — 6 ft x 7 ft లేదా 7 ft x 7 ft spacing తో నాటతారు. Sucker-based propagation సంప్రదాయం; ఈ cultivar కు Fusarium wilt, bunchy top virus కు high susceptibility ఉండడం వల్ల — tissue-cultured నారు వాడకం పెరుగుతోంది. Drip-fertigation + balanced NPK + finger filling time లో ఎక్కువ potash సాధారణం. Pseudostem సన్నగా, individual fingers బరువుగా ఉండడం వల్ల — గెల రాగానే వెదురు లేదా casuarina poles తో propping తప్పనిసరి. నాణ్యత నిర్వహణ, చీలిక నివారణ కోసం — hand by hand staggered harvesting; ఈ రకం fruit cracking కు prone, కాబట్టి ripening process ను జాగ్రత్తగా manage చేస్తారు.
పురుగు, తెగుళ్ళు
Rasthali — Fusarium wilt Race 1 (Banana Fusarium Wilt Foc Tr4) కు highly susceptible; ఈ ఒక్క కారణం వల్ల చాలా సంప్రదాయ belts లో దాని విస్తరణ పరిమితం. Sigatoka leaf spots (Banana Sigatoka Yellow Mycosphaerella), banana bunchy top virus (Banana Bunchy Top Virus) కు కూడా susceptible. Corm weevil (Banana Corm Weevil Cosmopolites), nematodes — recurring below-ground constraints. Tissue-cultured నారు, soil కు Trichoderma application, wilt-infested fields నుండి rotation — ప్రధాన నియంత్రణ levers.
వాడకం
Rasthali — urban భారతదేశంలో premium dessert, gift segment ను supply చేస్తుంది; పెళ్లిళ్లు, పండుగలు, religious ceremonies లో విస్తృతంగా వాడతారు. తమిళనాడు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్లో సంప్రదాయ ripe-banana తయారీలకు ప్రధాన ముడిసరుకు — "rasthali payasam", dried-banana snacks వంటివి. Sirumalai Hills GI-tagged Rasthali — మరింత price premium పొందుతుంది; origin-of-source branding తో అమ్ముతారు.
సంబంధిత పేజీలు
Banana Poovan Mysore Tn, Banana Ney Poovan Elaichi, Banana Fusarium Wilt Foc Tr4, Banana Grand Naine G9 Jain Tc, Banana Red Banana Chenkadali కూడా చూడండి.
మూలాలు
- Rasthali — Variety profile. ICAR-National Research Centre for Banana, Trichy.
- Banana cultivars of south India. TNAU Agritech Portal.