Photo: ARIJIT MONDAL · CC BY-SA 4.0 · source ↗
(Chilika గేదె)
Chilika buffalo
Chilika గేదె
Chilika — తీర ఒడిశాలో brackish-water కి adapt అయిన small, hardy గేదె. 2010 లో NBAGR లో registered. Asia లో అతిపెద్ద brackish-water సరస్సు అయిన Chilika lake కి ఈ breed ఏకైకంగా అనుబంధించబడింది. Pastoralists ఈ herds ని saline మాన్గ్రోవ్లు, floating grass islands మీద మేపుతారు. గేదెలు దీవుల మధ్య 2-3 km ఈదుతాయి; mainland గేదెల కంటే ఉప్పునీటిని ఎక్కువగా తట్టుకుంటాయి.
మూలం, విస్తరణ
మూల ప్రాంతం — Chilika సరస్సు చుట్టూ ఉన్న Puri, Khordha, Ganjam జిల్లాలు. చారిత్రకంగా transhumant — వేసవిలో సరస్సు grass islands లో మేత, వర్షాకాలంలో mainland గ్రామాలకి తిరిగి. వాతావరణ మార్పుల వల్ల పెరుగుతున్న salinity కారణంగా pastoralists breed ను register, conserve చేయడం మొదలుపెట్టారు — ICAR-CIRB, OUAT Bhubaneswar మద్దతుతో.
స్వరూపం
Chilika భారతదేశ mainland గేదె రకాల్లో అతి చిన్నది — పెద్ద గేదె 320-380 kg, ఎద్దు 380-450 kg. Coat సాధారణంగా నలుపు లేదా dark-grey; నుదురు, తోక-చివర, పాదాల దగ్గర తెల్ల markings సాధారణం. కొమ్ములు flat, sword-shape, వెనకి, బయటకి తిరుగుతాయి — Jaffrabadi కంటే చిన్నవి. శరీరం పొట్టిగా, stocky గా; కడుపు తక్కువ ఎత్తులో — wading కు అనుకూలం. Hooves వెడల్పుగా, splayed — marshy నేలకు adaptation.
దిగుబడి
250-280 day lactation లో దిగుబడి 500-800 kg — తక్కువ. కానీ పాలలో fat సగటు 7-9%, SNF 9-9.5% — fat-corrected yield గౌరవప్రదంగానే ఉంటుంది (Milk Fat Snf Pricing). Chilika యొక్క నిజమైన విలువ — ఏ ఇతర గేదె లేదా ఆవు breed ఉపయోగించలేని భూమి మీద, grazing మీదే పాలు ఇవ్వగలగడం; concentrate దాదాపు ఇవ్వరు.
ఉప్పునీరు, foot-rot, ecto-parasites, తీర ఒడిశా యొక్క ఎక్కువ humidity ను బాగా తట్టుకుంటుంది. దూడలు పుట్టినప్పుడు చిన్నవి (18-22 kg), వరద సంవత్సరాల్లో mainland breeds కంటే ఎక్కువ బతుకుతాయి.
యాజమాన్యం
సాంప్రదాయికంగా Chilika కి shed అవసరం లేదు — సంవత్సరంలో 8-9 నెలలు grass islands లోనే ఉంటాయి, cyclone season లో మాత్రమే గ్రామాలకి తిరిగొస్తాయి. Settled smallholder system లో రోజుకి 15-20 kg గడ్డి + 1-2 kg concentrate సరిపోతుంది. Community-bull arrangements ద్వారా pure-breeding ప్రోత్సహించబడుతుంది — indiscriminate Murrah cross వల్ల పుట్టే calves బాగా ఈదలేవు, breed యొక్క unique grazing niche పోతుంది. Grazed udders ఎండిపోతాయి కాబట్టి mastitis అరుదు; వర్షాకాలంలో copper-sulphate footbath foot-rot ను నివారిస్తుంది.
సంబంధిత పేజీలు
చూడండి: Murrah Buffalo, Kalahandi Buffalo Odisha, Luit Swamp Buffalo Assam, Jaffrabadi Buffalo.
మూలాలు
- Chilika buffalo — NBAGR breed profile. ICAR-National Bureau of Animal Genetic Resources, Karnal.
- Chilika — Dairy Knowledge Portal. National Dairy Development Board.