Photo: Agung Sutrisno · Pexels License · source ↗
(వరిలో బాక్టీరియల్ లీఫ్ బ్లైట్ ఫోటో)
Bacterial leaf blight (BLB) in paddy
వరిలో బాక్టీరియల్ ఆకుమాడు తెగులు (BLB)
బాక్టీరియల్ లీఫ్ బ్లైట్ (BLB) వరికి ప్రధాన ఆకు తెగులు. ఇది గ్రామ్-నెగటివ్ బ్యాక్టీరియా Xanthomonas oryzae pv. oryzae వల్ల వస్తుంది. ఉష్ణమండల ఆసియా వరి ప్రాంతాల్లో ఇది ఎండెమిక్గా ఉంది. భారతదేశంలో సన్నగింజల రకాల బ్రీడింగ్ను నిర్దేశించే ముఖ్యమైన తెగుళ్ళలో ఒకటి.
గుర్తింపు, లక్షణాలు
ప్రధాన లక్షణం — ఆకు చివర నుంచి అంచుల వెంట లోపలికి వచ్చే V-ఆకారపు పసుపు మచ్చ. తర్వాత మచ్చలు గడ్డి-తెలుపు రంగుకి మారి, ఆకులు వాడిపోయి ఎండిపోతాయి. చిన్న వయసు ఇన్ఫెక్షన్లలో 'క్రెసెక్' దశ కనిపించవచ్చు — మొత్తం ఆకులు, పిలకలు వాడిపోతాయి. తాజాగా కోసిన ఆకులను శుభ్రమైన నీటిలో ముంచితే బాక్టీరియల్ ఊజ్ కనిపిస్తుంది.
హోస్ట్ పంటలు, జీవిత చక్రం
ఆశించిన మోటు, కలుపు మొక్కలు, విత్తనంలో వ్యాధికారకం బతుకుతుంది. నీటిపారుదల నీరు, వాన చిలకరింపు, తుఫాన్లు, ఆకు-కోత, యాంత్రిక గాయాలతో ఏర్పడిన గాయాల ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. వెచ్చని, తేమ వాతావరణం, దట్టమైన పైరు, అధిక నైట్రోజన్ వ్యాప్తిని వేగవంతం చేస్తాయి. బూట్ నుంచి కంకి వరకు దశ ముఖ్యమైన ప్రమాదకర సమయం.
నష్టం, ఆర్థిక ప్రభావం
తీవ్ర వ్యాప్తి గింజ నింపే ముందే ఆకులు ఎండిపోయేలా చేస్తుంది, దిగుబడిని గణనీయంగా తగ్గిస్తుంది. ఫీల్డ్ ట్రయల్స్లో ఉత్తమ రసాయన నియంత్రణ కింద తెగులు సూచిక ~22%, దిగుబడి ~56.5 q/ha నమోదైంది. చికిత్స లేకుండా వదిలేస్తే తెగులు ఎక్కువ, దిగుబడి తక్కువ.
నియంత్రణ
- నిరోధక రకాలు: Xa నిరోధక జన్యువులు ఉన్న Improved Samba Mahsuri, Drr Dhan 75 వంటి రకాలు విస్తృతంగా వాడుతున్నారు. Bpt 5204 వంటి పాత సన్నగింజల రకాలు ఎక్కువగా ప్రభావితం అవుతాయి.
- శుభ్రమైన విత్తనం: సర్టిఫైడ్ తెగులు-రహిత విత్తనం, వేడి-నీటి విత్తన శుద్ధితో ప్రాథమిక ఇనోక్యులం తగ్గుతుంది.
- పోషకాలు: నైట్రోజన్ సమతుల్యం, బూటింగ్ సమయంలో అదనపు N వాడకుండా ఉండడం (Paddy Panicle Stage Management, Paddy Panicle Stage Fertilization).
- రసాయన: streptocycline (streptomycin sulphate + tetracycline) ను copper oxychloride తో కలిపి ఆకులపై స్ప్రే చేస్తే తెగులు అత్యల్పంగా, దిగుబడి ప్రతిస్పందన ఎక్కువగా వస్తుంది — ట్రయల్స్లో kasugamycin, agrimycin ఒంటరిగా వేసిన దానికంటే మెరుగైన ఫలితాలు ఇచ్చింది.
సంబంధిత పేజీలు
చూడండి: Paddy Bacterial Leaf Blight, Paddy Blast Disease, Brown Spot Paddy, Drr Dhan 75, Bpt 5204.
మూలాలు
- Bacterial leaf blight (Xanthomonas oryzae pv. oryzae). TNAU Agritech Portal.
- Management of bacterial leaf blight of rice caused by Xanthomonas oryzae pv. oryzae under field condition. Journal of Pharmacognosy & Phytochemistry, 2017.