Photo: Ghulam Rasool · Pexels License · source ↗
(MIS — MSP లేని పంటలకు ధరల మద్దతు)
Market Intervention Scheme (MIS) for perishables
MIS — MSP లేని ఉద్యాన పంటలకు ధరల మద్దతు పథకం
Market Intervention Scheme (MIS) అనేది MSP లేని వ్యవసాయ, ఉద్యాన పంటలకు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఇచ్చే ధరల మద్దతు పథకం. తొందరగా చెడిపోయే (perishable) పంటలకు ఎక్కువగా వాడతారు. ధరలు గత normal year తో పోలిస్తే 10% పైగా పడిపోతే రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అడగడంతో Department of Agriculture & Farmers Welfare (DA&FW) దీన్ని ఇస్తుంది. 2018 రబీ నుండి PM-AASHA umbrella కింద ఉంది.
పరిధి, ట్రిగ్గర్
ఈ క్రింది షరతులు తీరితే MIS ట్రిగ్గర్ అవుతుంది:
- ఆ పంట 23-crop MSP basket లో లేకపోతే (చూడండి Msp 23 Crops Coverage List)
- మండి ధర గత normal year సరాసరి కంటే 10% పైగా పడిపోతే
- రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అధికారికంగా అడిగి, తన 50% loss share కి ఒప్పుకుంటే
ఉల్లి, టమాట, బంగాళదుంప (TOP basket), యాపిల్, కిన్నో, నారింజ, వెల్లుల్లి, అల్లం, పసుపు, మిరప, copra, oil palm fresh fruit bunches — ఇవి MIS-eligible.
ఖర్చు పంపకం
MIS నష్టాలను (procurement intervention price - disposal price + operational expenses) general రాష్ట్రాలకు Centre 50%, రాష్ట్రం 50%; ఈశాన్య, హిమాలయ రాష్ట్రాలకు Centre 75%, రాష్ట్రం 25% పంచుకుంటారు. Centre share procurement value లో 25% కి cap ఉంటుంది.
ఎలా అమలవుతుంది
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం State Marketing Federation, NAFED లేదా State Horticulture Mission ను procurement agency గా నియమిస్తుంది. ఆ agency:
- నోటిఫైడ్ మండీల్లో procurement కేంద్రాలు తెరుస్తుంది
- MIS intervention price కు కొనుగోలు చేస్తుంది
- స్టాక్ ను storage లో పెట్టి, నేరుగా అమ్మకం, processing, ఎగుమతి, buffer కోసం వాడుతుంది
- Tenders, retail outlets, mid-day meal scheme ద్వారా disposal చేస్తుంది
Final reconciliation తర్వాత Centre తన share reimburse చేస్తుంది.
PSF తో సంబంధం
Price Stabilisation Fund (PSF) 2015 నుండి Department of Consumer Affairs ద్వారా నడుస్తుంది. PSF ఉల్లి, బంగాళదుంప buffer stocks ఏర్పరిచి retail volatility తగ్గిస్తుంది. MIS రైతుకు ధర పడిపోయినప్పుడు చెల్లిస్తుంది. 2018 PM-AASHA లో రెండు పథకాలు పాక్షికంగా కలిపారు.
ఉద్యాన రాష్ట్రాల్లో అమలు
కర్ణాటక, మహారాష్ట్ర, MP, ఆంధ్రప్రదేశ్ — టమాట (చూడండి Tomato Price Cycle), ఉల్లి glut years లో MIS వాడాయి. AP, తెలంగాణ మిరప, పసుపు కి కూడా వాడతాయి.
పరిమితులు
MIS reactive — ధర పడిపోయాక మాత్రమే వస్తుంది. స్టాక్ తిరిగి అదే మార్కెట్లోకి వస్తుంది లేదా storage లో పాడవుతుంది. 50:50 cost share వల్ల ఆర్థిక ఇబ్బందిలో ఉన్న రాష్ట్రాలు ఎక్కువగా ఉపయోగించలేవు. 10%-below-normal trigger నెమ్మదిగా జరిగే price decline ను miss చేస్తుంది.
సంబంధిత పేజీలు
ఇవి కూడా చూడండి: Price Support Scheme Pss Procurement, Price Deficiency Payment Pdp Bhavantar, Msp Minimum Support Price, Tomato Price Cycle, Msp 23 Crops Coverage List.
మూలాలు
- MIS-PSS Operational Guidelines. Department of Agriculture & Farmers Welfare.
- Market Intervention Scheme. Press Information Bureau.
- PM-AASHA umbrella scheme. Press Information Bureau.